Ten typ obejmuje zadania, w których wyznaczamy obrazy punktów, prostych i okręgów w względem osi układu współrzędnych oraz w względem początku układu . Korzystamy z i :
Symbole i oznaczają symetrie względem osi i , a — symetrię względem początku układu. W symetrii względem osi zmienia się znak drugiej współrzędnej, względem osi — pierwszej, a względem początku układu — obu.
Częsty błąd to zmiana znaku niewłaściwej współrzędnej. Punkty osi symetrii pozostają na miejscu: punkty osi mają postać , więc w symetrii względem tej osi pierwsza współrzędna się nie zmienia, a zmienia się druga. Pomaga szybki szkic — obraz punktu leży po drugiej stronie osi, w tej samej odległości od niej.
Zadania, w których w symetriach przekształcamy wykresy funkcji i podajemy wzór otrzymanej funkcji, zostały zebrane w osobnym typie .
Obraz punktu w symetrii względem osi lub początku układu
W tym wariancie wyznaczamy obraz punktu w jednej lub kilku symetriach, zmieniając znaki odpowiednich współrzędnych zgodnie z twierdzeniami przypomnianymi we wstępie.
W tym zadaniu punkt przekształcamy kolejno w symetrii względem osi i osi . Złożenie tych symetrii zmienia znaki obu współrzędnych, więc działa jak symetria względem początku układu.
Tutaj pytanie dotyczy środka obrazu odcinka. Możemy wyznaczyć obrazy obu końców i środek odcinka między nimi albo najpierw środek danego odcinka, a potem jego obraz — wynik jest ten sam.
Tutaj szukamy długości odcinka łączącego punkt z jego obrazem w symetrii względem początku układu. Początek układu jest środkiem tego odcinka, więc jego długość to podwojona odległość punktu od początku układu.
Niewiadome współrzędne z warunku symetrii
W tym wariancie współrzędne punktu zależą od niewiadomych, a znamy jego obraz w symetrii. Każda z tych symetrii zastosowana dwukrotnie daje punkt wyjściowy, więc wyznaczamy punkt symetryczny do danego obrazu i porównujemy odpowiadające sobie współrzędne. Na przykład punkty i są symetryczne względem osi wtedy i tylko wtedy, gdy:
Otrzymujemy dwa proste równania, z których obliczamy niewiadome.
Obraz prostej
W tym wariancie szukamy równania obrazu prostej. Punkt leży na obrazie wtedy i tylko wtedy, gdy jego obraz w tej samej symetrii leży na danej prostej, dlatego w równaniu prostej zastępujemy przez w symetrii względem osi , przez w symetrii względem osi , a obie zmienne — w symetrii względem początku układu, i porządkujemy równanie. Gdy prosta jest wykresem funkcji liniowej , zapisanej w , otrzymujemy:
Pierwsze dwie zależności opisują i , a trzecia — .
W tym zadaniu prosta jest dana w postaci kierunkowej, a symetria jest względem osi : obrazem wykresu funkcji jest wykres funkcji , więc zmieniają się znaki obu współczynników.
Tutaj prostą przekształcamy w symetrii względem początku układu. Obraz jest prostą równoległą do danej: współczynnik kierunkowy się nie zmienia, a wyraz wolny zmienia znak.
Tutaj prosta jest dana w postaci ogólnej, a symetria jest względem osi . Możemy od razu zastąpić przez w równaniu ogólnym albo najpierw zapisać prostą w postaci kierunkowej.
Obraz okręgu
W tym wariancie przekształcamy okrąg. Z symetria osiowa i środkowa są , czyli zachowują odległości, więc obrazem okręgu o środku i promieniu jest okrąg o tym samym promieniu, którego środkiem jest obraz punktu . Wystarczy wyznaczyć obraz środka i zapisać równanie z nowym środkiem. Obrazami okręgu są więc okręgi:
Zadania, w których odczytujemy środek i promień z równania okręgu, zostały zebrane w osobnym typie .
W tym zadaniu okrąg przekształcamy w symetrii względem początku układu, więc zmieniamy znaki obu współrzędnych środka, a promień pozostaje ten sam.
Tutaj okrąg przekształcamy w symetrii względem osi , więc zmienia się tylko znak pierwszej współrzędnej środka — w równaniu zmienia się jeden nawias.
Tutaj zamiast równania obrazu szukamy odległości środków obu okręgów. Podany promień nie jest potrzebny, a środki leżą na jednej prostej poziomej, więc ich odległość to wartość bezwzględna różnicy pierwszych współrzędnych.


.png)
.png)